Od początku była to największe i najwspanialsze miasto Południowego Królestwa. Ważnymi budowlami w jego obrębie był Dom Króla i Gwiaździsta Kopuła, gdzie przechowywano Kryształ Osgiliath, najważniejszy z palantírów Gondoru. Nad rzeką, przepływającą przez środek Osgiliath, wzniesiono liczne mosty, a do miejskich nabrzeży mogły przybijać statki.
W 3429 roku Drugiej Ery Anárionowi udało się obronić Osgiliath przed atakiem wojsk Saurona. Przez następne stulecia miasto rozwijało się i rozkwitało. Jego zmierzch zapoczątkowała Waśń Rodzinna, wojna domowa, podczas której w Osgiliath przez pięć lat (1432 – 1437 Trzeciej Ery) bronił się prawowity król Eldacar przed buntownikami pod wodzą Castamira. W końcu miasto zostało zdobyte, a w pożarze i walkach zniszczono znaczną jego część, zginęło też wielu mieszkańców. Po powrocie na tron Eldacara niewątpliwie wszelkie szkody zostały naprawione, choć miasto raczej bezpowrotnie straciło część swojego dawnego bogactwa.
Upadek miasta Ostatecznym ciosem dla Osgiliath był Wielki Mór z 1636 roku Trzeciej Ery. Zaraza zabiła większość tamtejszej ludności, ci zaś, którzy przeżyli, uciekli do innych prowincji.