thumb|Technika podchwytu stosowana przez gambistów: kciuk i palec wskazujący trzymają smyczek, palec wskazujący naciska na pręt, podczas gdy palec środkowy napina włosie. Początkowo nadgarstek jest zgięty (powyżej) i „otwiera się” w miarę pociągania smyczkiem (poniżej). Viola da gamba – dawny instrument muzyczny z grupy chordofonów smyczkowych, popularny w renesansie i baroku; używany do gry solowej i zespołowej (zazwyczaj do realizowania basso continuo).

Pierwsze viole pojawiły się już pod koniec XV wieku. Ich typowe formy ukształtowały się na przełomie XV i XVI w., dając początek m.in. rodzinie viol da gamba, z wieloma odmianami o różnej wielkości i stroju. Już w XVI w. znane były gamby dyszkantowe, altowe, tenorowe, basowe małe i wielkie oraz subbasowe (kontrabasowe).

Etymologia Określenie da gamba ( „noga”) wskazuje na sposób trzymania instrumentu podczas gry, czyli w pozycji pionowej, na nodze lub między kolanami. W XVII w. mniejsze gamby dyszkantowe trzymano czasem poziomo na przedramieniu.