W programie związku niemal całkowicie pominięto koncepcje wolnego rynku i własności prywatnej jako narzędzi społecznej i gospodarczej samoregulacji. Ze względu na uznanie istniejących uwarunkowań geopolitycznych, tylko w minimalnym stopniu nakreślono postulaty demokratyzacji struktur państwowych – w tym władzy ustawodawczej i wykonawczej – oraz objęcia demokratyczną kontrolą resortów siłowych, takich jak MSW i MON.
Za podstawową gwarancję wolności i sprawiedliwości uznawano aktywność obywatelską społeczeństwa. W tej perspektywie wyraźnie widać wpływy myśli społecznej Edwarda Abramowskiego, który już na początku XX wieku formułował koncepcję „zmowy powszechnej” przeciwko zaborczemu państwu i postulował tworzenie niezależnych form organizacji poza jego strukturami. Idea oddolnej samoorganizacji poza strukturą państwa komunistycznego była powszechnie realizowana w praktyce społecznej okresu rewolucji solidarnościowej.
Przypisy
Bibliografia
Kategoria:Niezależny Samorządny Związek Zawodowy „Solidarność” (1980–1989)