W latach 90. następowało pogorszenie się sytuacji ekonomicznej w gospodarstwach rolnychWoś A.: Analiza produkcyjno-ekonomicznej sytuacji gospodarki żywnościowej w 1999 roku. Instytut Ekonomiki Rolnictwa i Gospodarki Żywnościowej, Warszawa 2000.. W zakresie użytkowania ziemi wzrósł udział zbóż w strukturze zasiewów oraz wzrosła powierzchnia gruntów odłogowanych i ugorowanych. Nastąpiła także dywersyfikacja gospodarstw w zakresie poziomu rozwoju, wielkości i kierunków produkcji.
1 stycznia 1992 roku została powołana Agencja Własności Rolnej Skarbu Państwa (po zmianie nazwy w 2003 roku – Agencja Nieruchomości Rolnych), której zadaniem było przejęcie państwowych gruntów rolnych i gospodarowanie zasobami na zasadach określonych w ustawie z dnia 19 października 1991 roku (Dz.U. z 1991 r. Nr 107, poz. 464). Przekazany majątek stanowił wydzieloną część mienia Skarbu Państwa, która tworzy Zasób Własności Rolnej Skarbu Państwa. Ogółem przejętych zostało 4739 tys. ha gruntów.
Od 2004 r. polscy rolnicy są beneficjentami wspólnej polityki rolnej (m.in. w latach 2004–2016 otrzymali 24,7 mld euro dopłat bezpośrednich). Jej instrumenty przyśpieszyły procesy przekształcania i restrukturyzacji w tym sektorze.
Charakterystyka warunków produkcji rolniczej Gleby