Polscy osadnicy w Kolonii Przylądkowej (1652–1910) – ścisłe związki handlowe, polityczne i kulturowe z Niderlandami spowodowały, że mieszkańcy Rzeczypospolitej Obojga Narodów zaciągali się na służbę w Holenderskiej Kompanii Wschodnioindyskiej, a także osiedlali się w jej posiadłościach. W tym charakterze pojawili się również w południowoafrykańskiej Kolonii Przylądkowej. Rozbiory Rzeczypospolitej oraz przejęcie Kolonii Przylądkowej przez Wielką Brytanię nie zahamowała polskiego osadnictwa. Polacy brali udział w zagospodarowaniu południa Afryki i współtworzyli nową społeczność (Afrykanerzy, Burowie, Koloredzi).
Początki osadnictwa (od 1652) Legenda opowiadana przez Polonię południowoafrykańską sugeruje, że Polakiem był Jan van Riebeck, założyciel i pierwszy gubernator Kolonii. Miałby naprawdę nazywać się Jan Rybka. Biografowie nie potwierdzają tej hipotezy. Z Polski pochodził natomiast inny członek załogi zakładającej placówkę holenderską na Przylądku Dobrej Nadziei, zaufany człowiek van Riebeecka, kadet Paweł Petkow z Gdańska. W październiku 1652 r. wszedł w skład kilkuosobowej rady wojennej, a w grudniu został awansowany do stopnia sierżanta. W latach 50. i 60. XVII w. źródła wymieniają również innych gdańszczan m.in. Jana Liske, Jana Cornelisza i Piotra Mowa. Jan Liske wziął w 1659 r.