mieszkańcy wsi zbudowali pierwszy wodociąg grawitacyjny.

W okresie słowackiego powstania narodowego 34 mieszkańców wsi trafiło pod broń, wielu innych brało udział w budowie umocnień polowych w rejonie wsi. Po ustąpieniu powstańców w góry wieś zajęli Niemcy. Oswobodziły ją 1 kwietnia 1945 r. wojska rumuńskie pod dowództwem generała Descalescu.

W 1951 r. w miejscowym młynie zainstalowano turbinę z generatorem prądu, który zasilił pierwsze żarówki. W 1959 r. wieś zelektryfikowano. Kościół katolicki pw. Przemienienia Pańskiego został wybudowany w latach 1968-1970 (konsekracja 13 września 1970). Wyróżnia się nowoczesną architekturą oraz dobrymi organami o 1724 piszczałach.

Postacie związane z miejscowością Z Nevoľnégo pochodził katolicki ksiądz Rudolf Baláž (1940-2011), od 1990 r. biskup diecezji bańskobystrzyckiej, w latach 1994-2000 przewodniczący Konferencji Biskupów Słowacji. Tu także urodził się w 1958 r. Blažej Baláž – artysta malarz, pracownik dydaktyczny Uniwersytetu Trnawskiego w Trnawie.

Przypisy

Bibliografia Králik Ivan, Školna Peter, Štrba Ján a kolektív: Kremnické vrchy, Vtáčnik. Turistický sprievodca ČSSR č. 35, wyd. Šport, slovenské telovýchovné vydavateľstvo, Bratislava 1989, ; Kremnické vrchy, Turistická mapa 1:50 000, wyd. VKÚ Harmanec 2006, ; Oficjalna strona wsi.

Kategoria:Miejscowości w powiecie Żar nad Hronem