W ten sposób otrzymuje się porównanie faktycznego funkcjonowania organizacji z zakładanym.
Przykładowe zastosowania metod eksploracji procesów to identyfikacja wąskich gardeł, antycypowanie przyszłych problemów, rejestrowanie naruszenia przepisów prawa lub polityki bezpieczeństwa w systemie informatycznym, rekomendowanie działań zaradczych i usprawniających.
Eksploracja procesów jest relatywnie młodą dziedziną badań, z pogranicza nauk: inteligencji obliczeniowej, uczenia maszynowego, eksploracji danych oraz modelowania i analizy procesów.
Wykorzystanie w cyklu życia procesu Tradycyjne metody zarządzania procami biznesowymi zakładają cztery etapy w cyklu wykonania procesu biznesowegoWil M.P. van der Aalst: Process Mining: Discovery, Conformance, Enhancement of Business Processes. Springer 2011.:
projektowanie procesu polegające na utworzeniu nowego lub zmianie istniejącego modelu procesu, utworzenia instancji procesu, jej konfigurację i uruchomienie, monitorowanie wykonania instancji procesu, analizę wykonania procesu pod kątem ulepszenia.