thumb|200px|Św. Stanisław na średniowiecznym witrażu thumb|200px|Trumna-relikwiarz ze szczątkami świętego w katedrze wawelskiej Legenda św. Stanisława (, Vita minor) – średniowieczny łaciński utwór hagiograficzny przedstawiający życie św. Stanisława, autorstwa Wincentego z Kielczy, napisany prawdopodobnie w roku 1253 lub 1254.

Okoliczności powstania Postać św. Stanisława była głównym motywem twórczości Wincentego z Kielczy. Biskup krakowski Stanisław zginął w 1079 w wyniku konfliktu z królem Bolesławem Śmiałym. Pierwsza relacja o tym zdarzeniu pojawiła się Kronice polskiej Galla Anonima. Przekaz ten był dość powściągliwy i obarczał winą obie strony konfliktu. Późniejsza Kronika autorstwa Wincentego Kadłubka przesuwała winę w stronę króla i do tej tradycji nawiązał Wincenty. Intensywne starania o kanonizację Stanisława podjął biskup Jan Prandota, a sama kanonizacja została przeprowadzona w 1253. Św. Stanisław stał się symbolem dążeń do jedności narodowej w okresie rozbicia dzielnicowego, zaś twórczość Wincentego z Kielczy przyczyniła się do wykreowania i rozpowszechnienia obrazu biskupa-męczennika.