Utwór dzieli się na dwie części, odmienne treściowo. Pierwsza część to 14 strof, będących całością treściową i kompozycyjną. Składa się na nią monolog Alberta, rozpoczęty i zakończony refleksją nad zmiennością Fortuny, w której autor zza grobu przestrzega żyjących przed niestałością losu. Monolog zmarłego to zabieg stylistyczny nazywany oratio a tumulo („mowa z grobu”), będący odmianą prozopopei.
Albert opowiada o swoim życiu i śmierci. Wylicza godności i bogactwa, które osiągnął podczas pełnienia funkcji wójta krakowskiego. O jego radę zabiegali możni, zaś jego opinia decydowała w wielu sprawach. Wtedy jednak bogini Fortuna obróciła kołem i strąciła go ze szczytu powodzenia, czyniąc nędzarzem. Od ucieczki z Krakowa spotykało go tylko pasmo nieszczęść.
Wyniesienie i upadek Alberta są przykładem bezwzględnej władzy bogini Fortuny, stanowiącej personifikację pomyślnego, ale i niepewnego losu. Początkowo chrześcijaństwo odnosiło się z niechęcią do symbolu Fortuny jako do pogańskiego bóstwa. Z czasem jednak symbol ten znalazł miejsce w średniowiecznej kulturze. Około 1100 r. zaczęły się pojawiać plastyczne wyobrażenia koła Fortuny.