Franz Xaver Messerschmidt (ur. 6 lutego 1736 w Wiesensteigu, zm. 19 sierpnia 1783 w Bratysławie) – niemiecko-austriacki rzeźbiarz. Działał głównie w Wiedniu i Bratysławie. Malował i rzeźbił, znany jest z kolekcji charakterystycznych głów o wyrazistej mimice. Największa kolekcja jego prac znajduje się w Górnym Belwederze w Wiedniu.

Życiorys Młodość Messerschmidt dorastał w Monachium w domu swojego wuja Johanna Baptista Strauba, rzeźbiarza i swojego pierwszego nauczyciela. Trwającą dwa lata praktykę zawodową odbywał w Grazu, w pracowni rzeźbiarskiej swego drugiego wuja Philippa Jakoba Strauba. W 1755 roku wstąpił na Akademię Sztuk Pięknych w Wiedniu i został uczniem Jacoba Schletterera. Dzięki wsparciu dyrektora Akademii, Martina van Meytensa, który dostrzegł jego talent, Messerschmidt już w trakcie studiów rozpoczął pracę w cesarskiej zbrojowni, gdzie był ludwisarzem. Powierzano mu także wykonywanie rzeźbionych dekoracji.