Matwiej Dawydowicz Berman (, ur. w ujeździe czytyjskim, zm. 7 marca 1939 w miejscu egzekucji Kommunarka) – funkcjonariusz aparatu bezpieczeństwa ZSRR, jeden z twórców systemu komunistycznych obozów koncentracyjnychCzłonkowie komisji Jansona w publicznych przemówieniach przestali się na przykład posługiwać zwrotem „koncłagier” (obóz koncentracyjny). Od 7 kwietnia 1930 wszystkie oficjalne dokumenty odnosiły się do sowieckich obozów koncentracyjnych jako do „isprawitielno-trudowych łagieriej” (ITŁ), czyli obozów pracy poprawczej – w późniejszych czasach nie używano już żadnego innego terminu. Anne Applebaum: Gułag, s. 83, Warszawa 2005, Wydawnictwo Świat Książki, . (łagrów) Gułag i jego szef od 9 czerwca 1932 do 16 sierpnia 1937.
Życiorys Urodził się w okręgu czytyjskim w obwodzie zabajkalskim w rodzinie żydowskiej, brat Borisa Bermana, również wyższego funkcjonariusza Ludowego Komisariatu spraw Wewnętrznych. W 1916 roku ukończył szkołę handlową w Czycie.