Lata 1945–1954 Po wojnie zniesiono gminy jednostkowe w woj. śląskim (śląsko-dąbrowskim). Na omawianym obszarze w grudniu 1945 powstały 4 gminy w powiecie rybnickimRozporządzenie Wojewody Śląsko-Dąbrowskiego z dnia 27 listopada 1945 (Śląsko-Dąbrowski Dziennik Wojewódzki, Nr 34, Kat, dnia 22 grudnia 1945 r.).Na podstawie ustawy z dnia 11 września 1944 o organizacji i zakresie działania rad narodowych () oraz dekretu z 23 listopada 1944 o organizacji i zakresie działania samorządu terytorialnego ()..
6 lipca 1950 zmieniono nazwę woj. śląskiego na katowickie, a 9 marca 1953 kolejno na woj. stalinogrodzkie.
Wszystkie 4 gminy zostały zniesione 29 września 1954 wraz z reformą wprowadzającą gromady w miejsce gmin.
Gmina Bełk (1945–1954)
Gmina zbiorowa Bełk z siedzibą władz w Bełku składała się (według stanu z 1 stycznia 1946) z 4 gromad: Bełk, Palowice, Stanowice i Szczejkowice. Według stanu z 1 lipca 1952 gmina składała się w dalszym ciągu z 4 gromad (bez zmian)Wykaz Gromad Polskiej Rzeczypospolitej Ludowej według stanu z dnia 1.VII 1952 r., PRL, GUS, Warszawa..
Gmina Czerwionka (1945–1954)