Powstanie sierpniowe – gruzińskie powstanie przeciwko władzy bolszewickiej, próba restytucji Demokratycznej Republiki Gruzji. Miało miejsce w sierpniu 1924, ponad trzy lata po radzieckim podboju Gruzji i ustanowieniu Gruzińskiej SRR. Zostało stłumione przez władze bolszewickie, a jego uczestnicy poddani represjom Armii Czerwonej i Czeka. W ich wyniku zginęło od 7-10 tys. do nawet 20 tys. uczestników i sympatyków walczących o stworzenie niezależnego państwa gruzińskiego.
Tło wydarzeń W marcu 1921 Demokratyczna Republika Gruzji przestała istnieć wskutek zajęcia kraju przez Armię Czerwoną, oficjalnie spieszącą z pomocą bolszewickiemu powstaniu w obszarze granicznym między Gruzją a opanowaną już przez bolszewików Armenią. Struktury partii bolszewickiej w Gruzji były słabo rozbudowane, a poparcie dla partii niewielkie. Armia Czerwona zajęła cały kraj dzięki zdecydowanej przewadze liczebnej nad wojskami gruzińskimi.
Po utworzeniu Gruzińskiej Socjalistycznej Republiki Radzieckiej pełnię władzy w kraju przejął komitet rewolucyjny złożony z gruzińskich bolszewików. Utworzona została gruzińska Czeka, na czele której stanął Kote Cincadze. Prowadzony był nabór do miejscowych oddziałów Armii Czerwonej.