Jednocześnie sam język osmański wywierał przez stulecia panowania Osmanów na Bałkanach przemożny wpływ na języki tego regionu, przy czym wpływ ten obejmował nie tylko leksykę, ale także morfologię i składnię.
Wśród historycznych źródeł języka osmańskiego znajduje się odrębna grupa tekstów transkrybowanych, to znaczy napisanych alfabetami innymi niż arabski (nazwa tej grupy źródeł jest co prawda nieprecyzyjna, ale powszechnie się przyjęła). Zasługą polskiego turkologa Tadeusza Kowalskiego, którego prace kontynuował Stanisław Stachowski, jest wykazanie znaczenia tych źródeł dla badań językoznawczych, a to, między innymi, dzięki zapisowi pleneOd „całkowicie, zupełnie, w pełni”. W zapisie alfabetem arabskim samogłoski zwykle nie są notowane. samogłosek w tych tekstach, dokładnej datacji, uwzględnianiu dialektów i słownictwa „nieszlachetnego”, czyli niepoświadczonego w utworach poezji dworskiej (na przykład nazw narzędzi rzemieślniczych, towarów handlowych).
Aż do XIX stulecia język osmański był mową najwyższych warstw społecznych, niezrozumiałą dla zwykłych poddanych.