Jedni recenzenci krytykowali film za akademicki styl i powściągliwość w ukazaniu skutków Zagłady Żydów, natomiast inni chwalili go za obiektywne, chłodne i pozbawione melodramatyzmu ujęcie Szoah.
Pianista zdobył szereg nagród i wyróżnień, między innymi: Złotą Palmę dla najlepszego filmu na Festiwalu Filmowym w Cannes, trzy Oscary (za reżyserię, scenariusz i rolę Brody’ego) oraz siedem Cezarów. Film odniósł również sukces komercyjny – przy budżecie 35 milionów dolarów zarobił na całym świecie ponad 120 milionów dolarów.
Fabuła mały|lewo|Przedwojenna siedziba Polskiego Radia przy ulicy Zielnej 25, gdzie rozpoczyna się akcja filmu thumb|lewo|Żydzi ładowani do wagonów pociągu do obozu zagłady w Treblince na rampie Umschlagplatzu. W tym miejscu żydowski policjant uratował życie Szpilmanowi, umożliwiając mu ucieczkę Akcja filmu rozpoczyna się we wrześniu 1939 roku w siedzibie Polskiego Radia przy ulicy Zielnej 25, gdzie 27-letni Szpilman gra pod bombami Nokturn cis-moll Chopina. Po kapitulacji Warszawy Niemcy wprowadzają szereg restrykcji wobec ludności żydowskiej, m.in. nakaz oddawania pieniędzy, zakaz wstępu do parków oraz kawiarń, a nawet chodzenia po chodnikach. Szpilman z rodziną: rodzicami, dwiema siostrami i bratem, przeżywają pasmo upokorzeń.