Rabin Samuel ben Samson, który w XIII wieku odwiedził Safed, opisał istniejącą tam żydowską gminę liczącą co najmniej pięćdziesięciu członków.
Arabski geograf al-Dimaszqi (który zmarł w 1327 r. w Safedzie) napisał około 1300 roku, że w mieście wybudowano okrągłą wieżę obronną o trzech kondygnacjach. Stanowiła ona główny bastion tutejszej twierdzy. Woda deszczowa była doprowadzana do podziemnej cysterny, a jej ilość wystarczała garnizonowi na rok. Kurdyjski historyk i geograf Abu al-Fida opisał Safed jako „średniej wielkości miasto” z silnie rozbudowanym zamkiem.
Historia nowożytna thumb|240px|Seraj w Safedzie Po wydaniu w 1492 roku edyktu z Alhambry Żydzi zostali zmuszeni opuścić Hiszpanię, Portugalię i Sycylię (dotyczyło to także marranów). Większość z nich znalazła schronienie w obrębie Imperium Osmańskiego.
W międzyczasie sułtan Selim I Groźny przyłączył w 1517 roku do swego imperium Palestynę, Syrię i Egipt. W przeciwieństwie do Arabów, Turcy osmańscy tolerowali Żydów, którzy cieszyli się w ich imperium bardziej uprzywilejowaną pozycją niż chrześcijanie. Z tego powodu, gdy do Palestyny dotarła fałszywa pogłoska o pokonaniu sułtana Selima I przez Mameluków w Egipcie, doszło do pogromu Żydów w Safedzie.