Szymon bar Jochaj (, Rabban Szimon bar Jochaj; znany pod akronimem Raszbi lub także krótko Jochaj) (ur. ok. 100, zm. 160) – rabin, czynny w II wieku; Miszna często określa go po prostu mianem Rabin Szymon. Był słynnym tannaitą, uczniem rabina Akiby ben Josefa. Tradycja przypisuje mu autorstwo księgi Zohar, która do dziś pozostaje podstawowym tekstem żydowskiej mistyki i kabały.
Życiorys Ani data, ani miejsce narodzin rabina Szymona bar Jochaja nie są znane – prawdopodobnie było to około 100 roku w Galilei. Według żydowskiej tradycji przez trzynaście lat uczył się przy rabinie Akibie ben Josefie w winnicach w rejonie osady Bene Berak, w rządzonej przez Rzymian Palestynie. Później studiował w Jawnem przy rabinach Gamalielu II i Ananiaszu. Gdy po przegranym przez Żydów powstaniu Bar-Kochby (132–135) rabin Akiba został uwięziony, Szymon bar Jochaj znalazł sposób, aby wejść do więzienia. W 135 roku rabin Akiba zginął śmiercią męczeńską. Wywarło to silne wrażenie na Jochaju. Około półtora roku później skrytykował działalność żydowskich instytucji współpracujących z władzami rzymskimi. W owym czasie dekrety cesarza Hadriana zakazywały większość judaistycznych praktyk religijnych. Jego słowa dotarły do rzymskiego gubernatora Warusa, który zaocznie skazał Szymona na śmierć.