thumb|Zegar z kukułką Zegar z kukułką – zegar typu wahadłowego z wbudowanym mechanizmem, który o równej godzinie wybija dźwięki przypominające wołanie kukułki. Tradycyjnie regionem słynącym z produkcji zegarów z kukułką jest niemiecki Schwarzwald, gdzie są one wytwarzane od połowy XVIII wieku.

Historia Pierwsze zegary z kukułką thumb|Mechaniczna kukułka (1650) W 1629 augsburski patrycjusz Filip Hainhofer (1578–1647) sporządził pierwszy znany opis zegara z kukułką, który należał do księcia-elektora Augusta Wettyna. Było to prawie trzydzieści lat przed wynalezieniem przez Christiana Huygensa zegara wahadłowego, na którym opierały się późniejsze konstrukcje. Opisany przez Hainhofera mechanizm opierał się na drewnianym kole zębatym oraz prostych kamieniach do odmierzania czasu.

Kilkanaście lat później Athanasius Kircher w podręczniku muzycznym Musurgia Universalis, wydanym w 1650, zawarto opisy mechanicznych organów z kilkoma figurkami oraz kukułką. W książce znalazł się też pierwszy udokumentowany opis działania zegara z kukułką oraz rysunek dokładnie prezentujący jego mechaniczne elementy. Ptak automatycznie otwierał dziób, poruszając jednocześnie skrzydłami i ogonem. Słychać również było gwizd (wołanie kukułki), który wydobywał się z dwóch piszczałek organowych.