Jan Rączkowski (Jaś) (1861-1947) – technik naftowy, współodkrywca złóż ropy naftowej w Borysławiu.
Życiorys Jan Rączkowski urodził się 6 sierpnia 1861 w Siarach w powiecie gorlickim w rodzinie chłopskiej. Rodzicami Jana byli Jakub i Anna z Leszków. W jego rodzinnej miejscowości znajdowały się złoża ropy naftowej, które eksploatowano od XVII wieku. W 1852 nieopodal wsi w Pustym Lesie Stanisław Jabłonowski uruchomił pierwszą na świecie kopalnię oleju skalnego.
W 1876 J.Rączkowski jako 15 latek podjął pracę w kopalni nafty Władysława Dębowskiego, szybko został robotnikiem kwalifikowanym a w 1888 majstrem wiertniczym.
1 września 1888 rozpoczął pracę w Sękowej w firmie wiertniczej Władysława Długosza. Po bankructwie w 1892 firmy Długosza, zatrudnił się razem ze swoim byłym pracodawcą w Galicyjsko Karpackim Towarzystwie Naftowym Wiliama Mac Garveya. Zostali skierowani do prac wiertniczo-poszukiwawczych w okolice Borysławia. Prowadzili wiercenia w średnich pokładach, gdyż płytko położone złoża ropy były na wyczerpaniu. Ponieważ rezultaty wierceń były niezadowalające McGarvey w 1894 nakazał likwidację szybu. Długosz i Rączkowski postanowili nie przerywać prac (na własną odpowiedzialność). Długosz wyjechał po fundusze na dalsze prace.