mały|200px|W strefie klimatu umiarkowanego wiele roślin wchodzi w stan spoczynku zimą Spoczynek roślin – w fizjologii roślin stan zahamowania wzrostu, silnego ograniczenia procesów metabolicznych przy jednoczesnym zachowaniu pełnej zdolności do życia. Rośliny wykształcają specjalne struktury spoczynkowe, które umożliwiają przetrwanie organizmu w niesprzyjających warunkach środowiska. Strukturą spoczynkową mogą być u roślin wieloletnich kłącza, bulwy, cebule, pędy u drzew i krzewów pąki spoczynkowe. W stan spoczynku mogą zapadać także całe rośliny. U roślin jednorocznych funkcję spoczynkową pełnią nasiona.
Faza spoczynku Okres, w którym roślina lub jej części pozostają w stanie zahamowania metabolizmu i wzrostu, nazywany jest fazą spoczynkową. Najlepiej poznany jest spoczynek związany ze zmianami sezonowymi w strefie klimatu umiarkowanego. W celu zabezpieczenia przez zamarzaniem drzewa i krzewy zrzucają liście oraz ograniczają tempo metabolizmu. Kłącza, bulwy i cebule przechodzą w stan spoczynku jesienią w wyniku ochłodzenia i skrócenia długości dnia. Ustępowanie spoczynku tych struktur następuje zwykle po okresie temperatur około 5 °C.