Monoploid – organizm, w którego komórkach somatycznych występuje jeden zespół chromosomów niehomologicznych, nazywany podstawowym zespołem chromosomów. Liczbę chromosomów zespołu podstawowego określa się liczbą podstawową (x). U monoploidów jest ona równa liczbie haploidalnej (n), ale u innych haploidów n jest wielokrotnością x.
Zwierzęta U większości gatunków zwierząt monoploidalność jest rzadkim zaburzeniem. Monoploidalne komórki nie mogą ulegać podziałom mejotycznym, dlatego osobniki z tym zaburzeniem są zwykle sterylne.
Normalnie monoploidalne są jednak na przykład samce pszczół, os i mrówek. Samce u tych gatunków rozwijają się partenogenetycznie, czyli z niezapłodnionego jaja. Do wytworzenia gamet dochodzi zaś w wyniku mitozy. Jest to tak zwana haplodiploidalność.
Rośliny mały|Monoploidy roślin uzyskuje się metodami biotechnologicznymi Monoploidy są kategorią roślin haploidalnych rzadko występujących w naturze.