Z uwagi na przystosowanie jednostek cywilnych, konfederackie krążowniki można uznać za protoplastów krążowników pomocniczych. W tym okresie jednak różnice konstrukcyjne między statkami a okrętami nie były jeszcze znaczne. Najbardziej znanymi z nich były CSS „Sumter” i CSS „Alabama”, o napędzie żaglowo-parowym, uzbrojone odpowiednio w 5 i 8 dział.

Krążowniki pomocnicze były następnie używane przez Rosję podczas wojny rosyjsko-japońskiej (1904–1905), lecz bez większych efektów.

I wojna światowa Duże zaangażowanie krążowników pomocniczych miało miejsce podczas I wojny światowej. Niemcy używali wówczas do działań rajderskich 16 okrętów tego typu, rozmaitych rozmiarów i typu, od małego transportowca „Meteor” (wyporność 3640 t) do transatlantyków „Kaiser Wilhelm der Große” i „Kronprinz Wilhelm” (24 300 t), włącznie z żaglowcem „Seeadler”. Łącznie sześć było przebudowanych ze statków pasażerskich, a pozostałe z innych handlowych. Jedynie kilka z nich odniosło większe sukcesy. Największym było zatopienie na minie postawionej przez krążownik pomocniczy „Berlin” brytyjskiego pancernika HMS „Audacious”. Wielka Brytania z kolei używała krążowników pomocniczych do ochrony własnych linii żeglugowych. Ciekawszymi epizodami były m.in.