Maurycy Uczony, niem. Moritz der Gelehrte (ur. 25 maja 1572 w Kassel, zm. 15 marca 1632 w Eschwege) – landgraf Hesji-Kassel od 1592 do 1627 r.

Życiorys Wilhelm był jedynym synem landgrafa Hesji-Kassel Wilhelma IV Mądrego i Sabiny, córki księcia Wirtembergii Krzysztofa. Był gruntownie wykształcony (zarówno w zakresie polityki i prawa, jak i astronomii, matematyki, nauk przyrodniczych); w młodym wieku zdał egzaminy końcowe fakultetu teologicznego i filozoficznego na uniwersytecie w Marburgu. Opanował liczne języki, bardzo cenił sztuki piękne, teatr, muzykę i poezję, sam też wykazywał się talentami w tym zakresie (stąd jego własne poetyckie próby w różnych językach, tłumaczenia, dramaty, a także kompozycje muzyczne).

W 1592 r. odziedziczył po ojcu tron księstwa Hesji-Kassel. Nie szczędził środków w celu zapewnienia wspaniałości swemu dworowi i wspierania artystów. Zapraszał do Kassel angielskie trupy teatralne, a w 1606 wzniósł w swej siedzibie nawet teatr nazwany Ottoneum (pierwszy stały teatr w Niemczech). Ściągał włoskich śpiewaków i instrumentalistów (działał na jego dworze także Heinrich Schütz). W 1598 r. Maurycy założył w Kassel szkołę dla dzieci heskiej szlachty, Collegium Mauritianum, w celu przygotowania ich do służby państwowej, i sam stworzył podstawę programową i był autorem części podręczników.