thumb|220px|Papież Franciszek Efekt Franciszka – zjawisko socjologiczne określane przez media fenomenem społecznym, dotyczące dużego wzrostu społecznego zainteresowania osobą i działalnością papieża Franciszka oraz związanym z tym różnego typu pozytywnych trendów i zachowań. Zjawisko początkowo zostało zaobserwowane i opisane przez włoskie media, które donosiły o wzroście liczby ludzi biorących udział w mszach św. oraz przystępujących do spowiedzi, co potwierdzały sondaże oraz kościelne statystyki. W samych Włoszech liczbę tę oszacowano na kilkaset tysięcy osób. Po nagłośnieniu tego fenomenu na całym świecie zaczęto różne zjawiska społeczne o charakterze religijnym, a nawet komercyjne, łączyć lub nazywać „efektem Franciszka”.
W Polsce „efektem Franciszka” tłumaczy się zaobserwowany wzrost liczby powołań zakonnych, zarówno męskich jak i żeńskich, jak również do kapłaństwa. W 2013 r. do klasztorów męskich wstąpiło o 42 procent więcej kandydatów niż rok wcześniej, zaś do zgromadzeń żeńskich zgłosiło się 20 postulantek więcej niż w 2012 roku. Wzrosła też w stosunku do poprzednich lat liczba kandydatów na kapłanów w seminariach diecezjalnych.