W lipcu 1941 roku rząd amerykański zgodził się na utworzenie Sił Lądowych Stanów Zjednoczonych na Dalekim Wschodzie (United States Army Forces in the Far East), na czele których stanął generał Douglas MacArthur.

W zbliżającym się konflikcie zatoka Lingayen (ze względu na swe położenie) miała odegrać strategiczną rolę. 22 grudnia 1941 roku japońska 14 Armia dowodzona przez generała Masaharu Hommę wylądowała na jej wschodnim wybrzeżu, pod miejscowościami Agoo, Caba, Santiago i Bauang, gdzie napotkała relatywnie niewielki opór, jaki stawiły źle przygotowane, uzbrojone i wyposażone oddziały amerykańsko-filipińskie. Ich przegrana spowodowała, że gen. MacArthur wydał rozkaz opuszczenia północnej części Luzonu i wycofania się na półwysep Bataan, który stał się dla obrońców pułapką. Przez następne trzy lata Filipiny znajdowały się pod okupacją japońską, przy czym tylko część społeczeństwa zgodziła się współpracować z najeźdźcą. Działała miejska i – dość silna – leśna partyzantka, a społeczeństwo oczekiwało na spełnienie obietnicy MacArthura, który w marcu 1942 roku, opuściwszy Corregidor, wypowiedział słynne słowa „I shall return!” (wrócę).