XXIII batalion saperów (XXIII bsap) – pododdział saperów Wojska Polskiego w II Rzeczypospolitej.
Historia batalionu XXIII batalion saperów został sformowany na podstawie rozkazu Ministra Spraw Wojskowych Oddział I Sztabu Generalnego L 7600 z dnia 22 sierpnia 1921"Jednodniówka 5 Pułku Saperów na uroczystości poświęcenia sztandaru 8 maja 1925r w Krakowie" s. 15, w wyniku połączenia 3 kompanii VI batalionu saperów (3/VI bsap) i 3 kompanii XXI batalionu saperów (3/XXI bsap).
Z chwilą utworzenia XXIII batalionu saperów dotychczasowe kompanie zostały przemianowane odpowiednio: 3/VI bsap na 1 /XXIII bsap, a 3/XXI bsap na 2/XXIII bsap.
Nie mając swej historii wojennej, ma jednak XXIII batalion piękne chwile z czasów obejmowania Górnego Śląska przez Polskę. Wzruszające momenty przyjęcia Wojska Polskiego przez ludność związały batalion, a przezeń i 5 pułk saperów węzłami serdecznej przyjaźni z Górnym Śląskiem.
W 1925 została wprowadzona nowa organizacja inżynierii i saperów.