200px|prawo|thumb|Aparat Vicata Aparat Vicata – urządzenie służące do oznaczania czasu wiązania spoiw oraz temperatur mięknienia materiałów, wynalezione przez Louisa Vicata. Składa się z ruchomego trzonka z obciążeniem swobodnie poruszającego się w pionie i zamocowanej na jego końcu igły, która podczas badania zagłębia się w zaczynie. Aparat Vicata stosuje się do cementów powszechnego użytku, gipsów oraz innych cementów i materiałów, dla których w normach przywołuje się niniejszą metodę, nie nadaje się natomiast do oznaczania czasów wiązań spoiw o bardzo krótkim czasie początku wiązania.
Budowa układu pomiarowego Do badania konsystencji normowej używa się: aparatu Vicata z bolcem z nierdzewnego metalu o średnicy 10,00 ± 0,05 mm, długości roboczej 50 ± 1 mm, masie części ruchomych 300 ± 1 g igły o powierzchni ostrza 1,00 ± 0,05 mm2 stożkowatego pierścienia Vicata (wykonanego z ebonitu, metalu lub tworzywa sztucznego) o wysokości 40,0 ± 0,2 mm, średnicy wewnętrznej górnej 70 ± 5 mm, średnicy wewnętrznej dolnej 80 ± 5 mm płytki szklanej o grubości minimum 2,5 mm i wymiarach minimum 100 × 100 mm.