Towarzystwo Gimnastyczne „Sokół” w Zawierciu – powstało w 1905 roku w Zawierciu, jako jedno z pierwszych w zaborze rosyjskim gniazd Polskiego Towarzystwa Gimnastycznego „Sokół”.
Historia
W latach 1815–1915 Zawiercie należało do Królestwa Polskiego znajdującego się w granicach Imperium Rosyjskiego. W latach 1867–1914 leżało ono w zaborze rosyjskim w granicach powiatu będzińskiego w guberni piotrkowskiej. Towarzystwo Gimnastyczne Sokół w tym mieście założone zostało w 1905 roku i było jednym z pierwszych gniazd sokolich powstających wówczas w Zagłębiu Dąbrowskim oraz sąsiadujących z nim terenów. W latach 1905–1907 w regionie tym zawierciańskie gniazdo było jednym z pierwszych 15 nowo powstałych gniazd sokolich. Siedzibą polskiego ruchu gimnastycznego w całym Królestwie Polskim był Sosnowiec. Początkowo członkowie skupieni w organizacji odcinali się od ruchu wojskowo-niepodległościowego, skupiając się głównie na sporcie i pracy oświatowej wśród młodzieży. Organizacje sokolskie w zaborze rosyjskim działały jednak nielegalnie i starały się o legalizację tej działalności. Rosyjskie władze zaborcze były jednak niechętne polskim organizacjom społecznym.