250px|right|thumb|Mała furtka pod murami Zamory, przez którą zgodnie z legendą miał uciec Vellido Dolfos po dokonaniu zabójstwa Sancza II Mocnego. Vellido Dolfos, Bellido Dolfos, Vellido Adolfo (ur. i zm. w XI wieku) – legendarny królobójca, urodzony w mieście Zamora; według tradycji przekazanej przez kroniki króla AlfonsaJosé María López Ruiz, Tyrani i zbrodniarze. Najwięksi nikczemnicy w dziejach świata tłum. Agata Ciastek, Dom Wydawniczy Bellona, Warszawa 2006, s. 80. 7 października 1072 zamordował Sancha II Mocnego, króla prowincji León; postać historyczna, lecz otoczona trudnymi do zweryfikowania legendami.
Historia W 1082 Sancho II zaatakował Zamorę, gdzie rezydowała jego siostra Urraca zbuntowana przeciwko niemu i sprzymierzona z Alfonsem VI. Wówczas Zamorczyk Vellido Dolfos wyruszył do obozu wojsk agresorów, został jednak ujęty przez wartowników i postawiony przed obliczem dowódcy armii Cyda. Dolfos nerwowo prosił o audiencję u króla w celu przekazania mu pilnej wiadomości, a żeby uwiarygodnić swoje racje podał, że są to wieści z obleganego miasta. Wzbudziwszy zainteresowanie u Cyda, został zaprowadzony przed oblicze Sancza II, przed którym ujawnił swoje imię i nazwisko oraz powiedział, że porzucił miasto z powodu obaw przed prześladowaniami i śmiercią.