Zaginieni kosmonauci – teoria spiskowa, według której ZSRR w latach 50. i 60. XX wieku ukrywał nieudane próby wysłania człowieka w kosmos. Podczas tych misji miało zginąć kilku kosmonautów, jednak nigdy nie podano tych informacji do publicznej wiadomości. Władze radzieckie, a następnie rosyjskie zaprzeczały jednak tym pogłoskom.
Zwolennicy tej teorii spiskowej przyjmują, że pierwszym człowiekiem, który przeżył lot w przestrzeń kosmiczną, był Jurij Gagarin, jednak uważają, że przed nim ZSRR usiłował wysłać kilku innych kosmonautów, z czego przynajmniej dwóch zginęło podczas tych prób. Inny kosmonauta, Władimir Iljuszyn, miał przeżyć lot, jednak podczas powrotu na Ziemię jego statek miał zboczyć z kursu i wylądować na terytorium Chin, gdzie rzekomo został zatrzymany przez miejscowe władze. Ponieważ trwała zimna wojna, Związek Radziecki przypuszczalnie utajnił tę informację, by zapobiec niewygodnemu rozgłosowi.