Mikołaj z Metony (zm. pom. 1160 a 1166) – teolog i hagiograf bizantyński

Życiorys Mikołaj został biskupem Metony na Peloponezie za panowania Manuela I Komnena, około 1150 roku. Był doradcą cesarza w sprawach wiary. Marzył, że cesarz zjednoczy Kościoły Wschodni i Zachodni. Przyczynił się do rozwoju doktryny jedności Kościoła i państwa. Gorąco zwalczał ówczesne herezje, biorąc udział w dysputach teologicznych, zarówno słowem jak i piórem. Stanowi główne źródło do poznania poglądów przeciwników ortodoksji bizantyńskiej tej epoki. Zwalczał bogomiłów, brał udział w dysputach z Łacinnikami na temat Filioque oraz w sporach chrystologicznych. Jego poglądy w tej kwestii zostały zaaprobowane przez synody w 1157 i 1166 roku. Ostatnia z jego 16 prac została napisana w 1160 roku. Jego śmierć datuje się pomiędzy 1160 a 1166 rokiem.