thumb|Spermogonium rdzy zbożowej, zdjęcie mikroskopowe thumb|Dwa spermogonia rdzy zbożowej (u góry) i ecjum (na dole) na liściu berberysu

Spermogonium – występujące u niektórych podstawczaków struktury z otworkiem na szczycie, służące do wytwarzania zarodników. Są odmianą pyknidium i są do niego podobne. Występują np. u przedstawicieli rzędu rdzowców (Pucciniales). U rdzy zbożowej (Puccinia graminis) spermogonia występują na górnej powierzchni liści berberysu. Są bardzo drobne, żółtopomarańczowe, wytwarzają spermacja oraz wydzielają słodki płyn zwany nektarem. Zanurzone są w tkance liści berberysu, niewiele tylko wystając nad ich powierzchnię. Otoczone są płonnymi strzępkami, których końce wystające nad powierzchnią liścia tworzą receptory otaczające otwór spermogonium. Spermacja powstające wewnątrz spermogonium nie są zdolne do zakażania innych roślin. Ich zadanie jest inne. Są haploidalne i są dwóch rodzajów: (+) i (–). Roznoszone są przez owady zwabione nektarem wydzielanym przez spermogonia. Pomiędzy dwoma różnoimiennymi spermacjami może nastąpić kariogamia, częściej jednak zachodzi ich kontakt z receptorami spermogoniów o innym znaku, i wówczas dochodzi do kariogamii różnoimiennych jąder.