thumb|300px|right|Pierwszy oficer Widerøe za sterami w czasie podejścia do lądowania przed lotniskiem w Sørkjosen w samolocie de Havilland Canada Dash-8 103 Pierwszy oficer (, w skrócie FO lub F/O) – drugi pod względem rangi pilot statku powietrznego (w stosunku do kapitana, tj. pilota-dowódcy, który ma prawną władzę nad statkiem powietrznym). W razie niezdolności kapitana do wykonywania swoich czynności, pierwszy oficer przejmuje władzę nad maszyną.
Kontrolę nad statkiem powietrznym sprawują obaj piloci, z których jeden jest w trakcie danego lotu „pilotem lecącym” (, PF), a drugi „pilotem nielecącym” (, PNF), lub „pilotem monitorującym” (, PM). Nawet jeśli to pierwszy oficer jest pilotem lecącym, odpowiedzialność za statek powietrzny, pasażerów i załogę wciąż spoczywa na kapitanie. Podczas typowych, codziennych zadań, piloci dzielą się pracą po równo. Pierwszy oficer ma takie samo wykształcenie lotnicze jak kapitan, taki sam komplet przyrządów do sterowania samolotem i również bierze też udział w podejmowaniu decyzji o locie.
Awans w wielu liniach lotniczych jest uzależniony od starszeństwa w danej firmie. W efekcie pierwszy oficer może być starszy i/lub mieć więcej doświadczenia niż kapitan, ponieważ zyskał doświadczenie w innej linii lotniczej lub w wojsku.