Rok 862, w którym wódz Waregów Ruryk przybył do Nowogrodu Wielkiego w celu zażegnania sporów pomiędzy poszczególnymi plemionami wschodniosłowiańskimi (Słowianie Ilmeńscy, Krywicze) i fińskimi (Czudź – prawdopodobnie ówczesna nazwa Wotów, Weś), to symboliczna data powstania państwa ruskiego. Zgodnie z pierwszą staroruską kroniką zwaną Powieścią minionych lat, Ruryk miał zostać zaproszony do Nowogrodu przez zwaśnione plemiona (być może nowogrodzkiego posadnika Gostomysła), które zgodziły się przekazać mu władzę:
Ruryk po 862 roku zdołał skupić pod swymi rządami część Waregów, plemion wschodniosłowiańskich (Słowianie Ilmeńscy, Krywicze i Połoczanie), plemion fińskich (Wotowie, Weś, Meria, Muroma i Mieszczera) i jedno bałtowskie plemię Goladź. Być może niektóre z tych plemion zostały przyłączone do Rusi dopiero przez następców Ruryka – Olega Mądrego lub Igora. Wyprawa Olega Mądrego na Kaganat Chazarski i Kijów (882) doprowadziła do opanowania szlaków handlowych ze Skandynawii do Morza Czarnego. Państwo staroruskie pod rządami Olega podbiło kilka dużych plemion słowiańskich (kolejno: Radymiczy, Polan, Siewierzan i Drewlan), podporządkowując je nowemu centrum w Kijowie, likwidując zarazem ich zależność od zjudaizowanych Chazarów, którym musieli posyłać co roku „miecz i drogocenne futra od każdego dymu”.