Pandukabhaya (; ur. ok. 474 p.n.e.?, zm. ok. 367 p.n.e.) – król Sri Lanki w latach 437–367 p.n.e. Był pierwszym królem Sri Lanki uznawanym przez wszystkie narody żyjące na wyspie, zreformował państwo, rozbudował Anuradhapurę, dokąd przeniósł stolicę i doprowadził kraj do ery świetnościL.E. Blaze: History of Ceylon, New Dehli 2004, s. 13–15.
Wątpliwości historyczne Wątpliwości co do pochodzenia Mimo że Mahawansa ewidentnie miesza fakty z motywami historyzującymi, przekazami religijnymi oraz mitologią, to większość lankijskich historyków w pełni popiera wersję tej kroniki, wedle której Pandukabhaya był synem księżniczki Citty i księcia Digha Gamani. Alternatywne teorie co do jego pochodzeniaProfil Pandukabhayi na portalu mahavansaya.com [dostęp 29.11.2015]: Według Kumaratungi Munidasy, lankijskiego lingwisty, jego ojcem był Chittharaja, będący wcieleniem Śiwy, gdyż trudno było mu zaakceptować Widźaję jako obcego najeźdźcę. Teoria „cudownego ocalenia” bohatera pojawiającego się znikąd w historii często okazała się mylną. Nieraz już lokalni bohaterowie podszywali się pod zaginionych pretendentów do władzy, by skorzystać z ich autorytetu i legitymacji. Wszak od poprzedników różni go diametralnie inne podejście do ludności lokalnej.