Nielegalne dotykanie piłki – zasada w koszykówce, zakazująca dotykania piłki w pewnych sytuacjach.
Za nielegalne dotykanie piłki uznaje się dotknięcie piłki przez zawodnika, gdy znajduje się ona całkowicie powyżej poziomu obręczy kosza, będącej w locie opadającym do kosza lub po tym, jak dotknęła tablicy (w przypadku rzutu z gry), przepis 31.2.1. lub gdy znajduje się ona w locie do kosza, nim jeszcze dotknęła obręczy (w przypadku rzutu wolnego), przepis 31.2.2.. W obu przypadkach, gdy piłka dotknęła już obręczy kosza lub nie ma szans wpaść do kosza, dotknięcie piłki jest legalne, przepis 31.2.3..
Wyjątek stanowią sytuacje przerwania gry: sygnałem zegara czasu gry: gdy piłka była w locie do kosza (rzut z gry); sygnałem gwizdka sędziego: gdy piłka znajdowała się w rękach zawodnika będącego w akcji rzutowej, gdy piłka była w locie do kosza (rzut z gry), przepis 31.2.5..
W tych sytuacjach żaden zawodnik nie może dotknąć piłki, nawet po dotknięciu przez nią obręczy kosza, jeżeli piłka wciąż ma szansę wpaść do kosza.
Karą za nielegalne dotknięcie piłki przez zawodnika ataku jest niezaliczenie punktów oraz oddanie piłki przeciwnikowi do wprowadzenia piłki z autu z wysokości linii rzutów wolnych, przepis 31.3.1..