Kryształ – polska nowela filmowa z 1971 roku w reż. Juliana Dziedziny.
Fabuła Aleksander Walenciak to przedsiębiorczy i cyniczny ojciec młodego abiturienta Kazika. Jego syn – dość zdolny i inteligentny człowiek ma wszelkie podstawy ku temu, aby zdać maturę samodzielnie. Jednak jego „doświadczony życiowo” ojciec wie lepiej co należy zrobić aby zapewnić sukces ukochanemu synowi. Fakt zamieszkiwania na tym samym osiedlu z nauczycielem szkoły średniej (który nota bene nawet nie jest nauczycielem Kazika) – profesorem Borczykiem, daje w przekonaniu Walenciaka doskonałą okazję do zapewniania synowi pomyślnego wyniku egzaminu za pomocą tzw. „bodźców materialnych”. Podczas pierwszej, nadarzającej się okazji (przygodnemu spotkaniu na chodniku) składa Borczykowi niedwuznaczną propozycję – protekcja dla syna w zamian za umorzenie długu pokerowego, który onegdaj syn Borczyka nieopatrznie zaciągnął u Walenciaka podczas wycieczki szkolnej. Borczyk stanowczo odrzuca ofertę i po poważnej rozmowie z synem jest w gotów z własnej kieszeni spłacić jego dług. W tym samym czasie sprawa zaczyna się jednak mocno komplikować – Kazik dowiaduje się o niecnych działaniach ojca, których nie akceptuje i jest to powód poważnej awantury rodzinnej oraz bijatyki z synem Walenciaka (obaj trenują boks w tym samym klubie).