Masakra w więzieniu w Oszmianie – mord na pensjonariuszach więzienia w Oszmianie dokonany przez funkcjonariuszy NKWD w nocy z 23 na 24 czerwca 1941 roku. Ofiarą zbrodni padło od 30 do 52 więźniów narodowości polskiej. Była to jedna z wielu tzw. masakr więziennych, dokonanych przez NKWD po rozpoczęciu niemieckiej inwazji na ZSRR.

Geneza Oszmiana, przed wojną miasto powiatowe w województwie wileńskim, od września 1939 roku znajdowała się pod sowiecką okupacją. Osoby aresztowane przez sowiecki aparat bezpieczeństwa były osadzane w celach przedwojennego polskiego więzienia. Znajdowało się ono przy ul. Piłsudskiego, w bezpośrednim sąsiedztwie budynku starostwa, w którym po rozpoczęciu okupacji znalazła siedzibę lokalna placówka NKWD. Miało charakter więzienia śledczego i było jednym z czterech sowieckich więzień funkcjonujących na terenie obwodu wilejskiego; w oficjalnych dokumentach określano je mianem „więzienia nr 27”. Funkcję naczelnika pełnił funkcjonariusz nazwiskiem Kondratow.