mały|Adam Mickiewicz mały|Antoni Piotrowski, Świtezianka mały|Zdjęcie jeziora Świteź mały|Julian Fałat, Świteź (1888) mały|Karykatura z tygodnika satyrycznego „Oset” pt. „Wiosna 1917 nad Świtezią”, komentując realia I wojny światowej, nawiązywała do ballady Mickiewicza. Do ilustracji załączony był krótki wiersz:Co to za chłopiec piękny i młody? Co to za obok dziewica? Ona ku niemu wylazła z wody „Gazmaski” kryją im lica Świteź – ballada Adama Mickiewicza, opublikowana w 1822 w tomiku Ballady i romanse, uważanym za pierwsze dzieło romantyzmu w literaturze polskiej. W utworze Mickiewicz wykorzystał ludowe opowieści z rodzinnych okolic.
Budowa Wiersz został zadedykowany Do Michała Wereszczaki. Składa się z czterdziestu ośmiu strof czterowersowych. Zwrotki budujące utwór to zmodyfikowane strofy stanisławowskie, składające się z wersów jedenastozgłoskowych i ośmiozgłoskowych, rymowane rymem krzyżowym (abab). Taka forma była typowa dla ballad preromantycznych i romantycznych w literaturze polskiej:
Jeżeli nocną przybliżysz się dobą I zwrócisz ku wodom lice, Gwiazdy nad tobą i gwiazdy pod tobą, I dwa obaczysz księżyce.