Instytut Architektury i Urbanistyki Politechniki Łódzkiej – samodzielna jednostka organizacyjna w ramach Wydziału Budownictwa, Architektury i Inżynierii Środowiska Politechniki Łódzkiej.
Historia Instytutu Początki instytutu sięgają lat 60. XX wieku, kiedy to na Wydziale Budownictwa Politechniki Łódzkiej zatrudniony w Katedrze Budownictwa Ogólnego architekt Jerzy Samujłło rozpoczyna naukę wśród studentów budownictwa podstaw rysunku odręcznego oraz projektowania architektonicznego i urbanistycznego. Po uzyskaniu tytułu doktora zaprasza do Łodzi absolwentów Wydziału Architektury Politechniki Warszawskiej, którzy zostają zatrudnieni w Pracowni Urbanistyki i Architektury Zakładów Doświadczalnych PŁ. W tym czasie tworzą opracowania studialne, biorą udział w konkursach i uczą studentów. W 1970 roku w ramach reorganizacji Wydziału Budownictwa Lądowego zostaje utworzony Instytut Inżynierii Komunalnej, w strukturach którego wyodrębniono Zespół Architektury i Urbanistyki. W 1973 staraniami doc. Jerzego Samujłły zostaje uruchomiony dwuletni kierunek architektury, po ukończeniu którego studenci mają kontynuować kształcenie na Wydziale Architektury Politechniki Śląskiej w Gliwicach. Rok później kierunek zostaje rozwinięty do pełnego cyklu kształcenia.