Zawisza Czarny – jacht morski należący do Związku Harcerstwa Polskiego, zbudowany w 1902 (lub 1901) roku, zakupiony przez ZHP w 1934 roku i używany do czasu wybuchu II wojny światowej. Nazwa żaglowca pochodzi od rycerza Zawiszy Czarnego z Garbowa, uznawanego za wzór cnót rycerskich. Pierwszy z dwóch żaglowców harcerskich o tej samej nazwie.

Historia Zawisza Czarny został zakupiony przez ZHP w 1934 roku w Danii. Był to drewniany szkuner szwedzkiej produkcji o nazwie Petrea, zbudowany w 1902 roku – solidny żaglowiec, dostosowany do żeglugi podbiegunowej. Został zakupiony ze składek społecznych, wyremontowany i przerobiony systemem gospodarczym na statek szkolny – prawie wyłącznie przez harcerzy i studentów, którzy również później na nim pływali. Współtwórcami idei pozyskania harcerskiego szkunera byli Jan Kuczyński – autor harcerskich żeglarskich podręczników oraz Witold Bublewski – kierownik Harcerskich Drużyn Żeglarskich. Pierwszym kapitanem żaglowca był Jan Kuczyński, pod jego kierownictwem statek Petrea przebudowano na harcerski jacht szkoleniowy (przebudowa ładowni na pomieszczenia załogi, dodanie balastu, wymiana żagli, dodanie bryfokrei). Komendantem aż do wojny był gen. Mariusz Zaruski.