Spironukleoza – pasożytnicza choroba ryb wywołana przez wiciowce z rodzaju Spironucleus.

Etiologia Wiciowce występują w organizmach ryb w niewielkich ilościach, regulowanych przez układ immunologiczny ryb, żyją w jelitach przyczepiając się przednią częścią do ich ścian. Gdy organizm żywiciela ulega osłabieniu (np. wskutek panujących nieodpowiednich warunków hodowlanych) pasożyty reprodukują się i przechodzą do dalszych narządów ryby wyniszczając jej organizm.

W akwarystyce do skażenia akwarium pasożytem dochodzi poprzez wprowadzenie do zbiornika nosicieli pasożyta, chorych ryb, dekoracji lub pokarmu z cystami.

Dyskowce oraz skalary wykazują większą podatność na choroby pasożytnicze spowodowane wiciowcami, w tym spironukleozą.

Warunki sprzyjające rozwojowi spironukleozy Rozwojowi choroby sprzyja przede wszystkim osłabiony układ immunologiczny ryby, do którego może dojść na skutek stresu wywołanego transportem, przebytą chorobą czy najczęściej nieprawidłowymi warunkami panującymi np. w hodowli.