Przechodząc obok umieszczonego na moście granicznym szlabanu poprosił jednego z pracowników służby celnej o wskazanie drogi do przystanku, po czym ruszył w jego kierunku, gestykulując oraz wypowiadając w zamroczeniu alkoholowym słowa niechęci do urzędnika. Zachowaniem tym zwrócił na siebie uwagę funkcjonariuszy patrolu Volkspolizei, którzy postanowili zatrzymać mężczyznę do kontroli. Zamiast dokumentów Mende posiadał przy sobie jedynie kartę powołania do zasadniczej służby wojskowej, w związku z czym policjanci postanowili zabrać zatrzymanego na posterunek. Oczekując na transport odprowadzili go tymczasowo do znajdującej się przy moście wartowni. Podczas gdy Mende czekał przed drzwiami dyżurki, policjanci weszli do środka.
Zauważając zbliżający się do przystanku autobus, przekonany o pozytywnym wyjaśnieniu sprawy Mende pożegnał się pospiesznie z policjantami, po czym pobiegł w kierunku pojazdu oddalając się od granicy z powrotem na terytorium NRD. Policjanci zażądali od jednego z funkcjonariuszy straży granicznej użycia broni, w związku z czym tenże po oddaniu strzału ostrzegawczego wystrzelił następnie dwukrotnie w kierunku uciekającego i trafił go w plecy. Ranny Mende przetransportowany został do szpitala okręgowego w Poczdamie.