Giennadij Wasiljewicz Sarafanow, ros. Геннадий Васильевич Сарафанов (ur. 1 stycznia 1942 we wsi Sinieńkije w obwodzie saratowskim, zm. 29 września 2005) – radziecki kosmonauta, pułkownik lotnictwa, Lotnik Kosmonauta ZSRR.
Wykształcenie i służba wojskowa 1959 – w Saratowie ukończył szkołę średnią. 1960 – wstąpił do Bałaszowskiej Wyższej Wojskowej Szkoły Lotniczej (obwód saratowski), którą ukończył w 1964 roku, uzyskując tytuł inżyniera-pilota. 1964 – rozpoczął służbę w jednostkach transportowych sił powietrznych ZSRR. 1978 – 24 czerwca zaocznie ukończył Akademię Sił Powietrznych im. J.A. Gagarina. Obronił pracę doktorską i został kandydatem nauk technicznych. 1986 – 1 sierpnia w stopniu pułkownika został przeniesiony do rezerwy z uwagi na stan zdrowia.
Kariera kosmonauty 1965 – 28 października po pomyślnym przejściu komisji medycznej został zaliczony do trzeciej grupy radzieckich kosmonautów (grupa WWS-3). 1965–1967 – przeszedł ogólne przygotowanie do lotu kosmicznego (OKP). 1968–1972 – wraz z innymi kosmonautami przygotowywał się do lotu w kosmos na statkach kosmicznych Sojuz w ramach programu Ałmaz. 1971–1972 – szkolił się razem z Eduardem Stiepanowem. 1972–1973 – jako dowódca trzeciej (rezerwowej) załogi przygotowywał się razem z Lwem Diominem do lotu na stację OPS-101 Ałmaz (Salut 2).