Działalność konspiracyjna Uniknął niemieckiej niewoli i przedostał się do Kazimierzy Wielkiej. Pod koniec 1939 roku nawiązał w Miechowie kontakt z kpt. Łukaszem Grzywaczem-Świtalskim (ps. „Ryszard”, „Mikołaj”), na którego rozkaz rozpoczął organizowanie struktur Związku Walki Zbrojnej w powiecie pińczowskim. W lutym 1940 roku został mianowany komendantem Obwodu ZWZ Pińczów (w Inspektoracie Rejonowym ZWZ Miechów) i przystąpił do tworzenia sztabu Obwodu oraz struktury terenowej ZWZ. Obwodem tym kierował (w późniejszym okresie już w ramach Armii Krajowej) do sierpnia 1944 roku, kiedy to został powołany na stanowisko dowódcy 120 pułku piechoty AK Ziemi Pińczowskiej (kryptonim „Kawiarnia”), wchodzącego w skład 106 Dywizji Piechoty AK. Podczas dowodzenia tym pułkiem brał udział w wielu bitwach i potyczkach (między innymi w bitwie o Skalbmierz i w bitwie pod Jaksicami). W dniu 10 sierpnia 1944 r. po odprawie w lasach stradowskich, ze względu na dużą przewagę wojsk niemieckich w terenie, wydał rozkaz demobilizacji 120 pp AK i powrotu żołnierzy do swych konspiracyjnych miejsc postoju oraz wypłacił należny im żołd. Chcąc uniknąć aresztowania przez NKWD i UB przedostał się na Ziemie Zachodnie i zamieszkał w Opolu. Po rozwiązaniu Armii Krajowej (19 stycznia 1945 roku) nawiązał kontakty z członkami Zrzeszenia Wolność i Niezawisłość.
Źródło i licencja
Fragment artykułu Wikipedia — Roman Zawarczyński · historia autorów.
Tekst: CC BY-SA 4.0. Wydzielono fragment z dłuższego artykułu.