Występują między nimi systematyczne różnice dźwiękowe, a także stosunkowo niewielkie różnice w słownictwie i wyrazach gramatycznych (takich jak zaimki). Jak sugeruje John Bowden, rozgraniczenie języków ternate i tidore ma podłoże socjopolityczne, związane z istnieniem dwóch sułtanatów Ternate i Tidore. Pomimo bliskiego pokrewieństwa językowego społeczności Ternate i Tidore pozostają etnicznie odrębne i przywiązują wagę do swojej tożsamości. Zróżnicowanie wewnętrzne języka ternate (dialektalne i pokoleniowe), w obrębie wyspy Ternate i na innych obszarach jego użycia, nie zostało bliżej zbadane, lecz odnotowano drobne różnice w zakresie cech dźwiękowych i form dzierżawczych.
Dokładne związki ternate i tidore z innymi przedstawicielami rodziny północnohalmaherskiej nie zostały jednoznacznie określone. Niewykluczone, że są najbliżej spokrewnione z językiem sahu z zachodniej Halmahery, co współbrzmi z lokalną tradycją, zakładającą migrację z miejscowości Jailolo. W istocie języki ternate-tidore i sahu dzielą ze sobą pewne wspólne cechy fonologiczne i słownikowe. Niemniej w 1983 r. Voorhoeve bliżej powiązał sahu z pozostałymi językami Halmahery (aniżeli z ternate-tidore).