Za projektodawcę pierwszej z nich uważa się Franciszka Ksawerego Szaniawskiego, tłumacza Kodeksu Napoleona na język polski.

Organizacja Uniwersytetem zarządzała Rada Główna Królewskiego Uniwersytetu Warszawskiego, w której zasiadali między innymi Stanisław Staszic, Jan Wincenty Bandtkie, Wojciech Szweykowski, Marcello Bacciarelli. Podlegało jej 5 wydziałów: Prawa i Nauk Administracyjnych, który składał się z 9 katedr (Nauk Przygotowawczych; Pandektów; Prawa Polskiego Dawnego i Historii Prawa Polskiego; Prawa Cywilnego Obecnie Obowiązującego; Prawa Kryminalnego, Postępowania Cywilnego i Kryminalnego i Konstytucji; Prawa Kanonicznego; Ekonomii Politycznej, Prawa Administracyjnego, Prawa Policyjnego i Nauki Finansowej; Nauki Handlu, Prawa Handlowego i Statystyki; Technologii, Rolnictwa i Leśnictwa: do roku 1819).