O participio present en bavaro (Partizip Präsens) u participio I (Partizip I) ye una d'as formas impersonals d'o idioma bavaro. O participio present se comporta como un adchectivo, por o que puet declinar-se u no fer-lo cuan fa una función no atributiva, u como un adverbio.
Cuan se fa servir en bavaro como un adchectivo ye equivalent en aragonés a un adverbio de modo, mientres que cuan se fa servir en bavaro como adverbio equivale muit a sobén a o cherundio en aragonés. En bels casos se puet fer servir en bavaro o participio present como adchectivo atributivo, alavez como o cherundio no puet estar adchectivo en aragonés se traducirá o participio present con una frase relativa.
Formación d'o participio present O participio present se forma en bavaro emplegando o sufixo -àd:
Participio I bavaro Infinitivo bavaro Participio I alemán Infinitivo alemán Cherundio aragonés Infinitivo aragonés brennàd brennà brennend brennen cremando cremar drågàd drång tragend tragen portiando portiar làffàd laffà laufend laufen correndo correr schdäàd schdeh stehend stehen permaneixendo permaneixer schdinggàd schdinggà stinkend stinken pudindo pudir schwimmàd schwimmà schwimmend schwimmen nadando nadar woànàd woànà weinend weinen plorando plorar
Emplego d'o participio present Actividat u cualidat A diferencia de l'alemán en que se pueden derivar participios presents de toz os verbos, en bavaro bi ha muitos verbos en os que no existe o participio present. Asinas en bavaro no se puet emplegar un participio present cuan fa referencia a una actividat como en os siguients casos en que ye incorrecto o suyo uso:
Bavaro Alemán Aragonés schbaziàngäàde Sommàgäst spazierendgehende Sommergäste huespedes que fan una gambada à bfliàgàdà Bauà ein pflügender Bauer un granchero que ara à någlàdà Schreinà ein nagelnder Schreiner un carpintero que clava
Sí que s'emplega cuan ye una cualidat d'o substantivo a o que acompanya, por eixemplo en:
Bavaro Alemán Aragonés kommàde Woch kommende Woche semana venient à drågàde Wand eine tragende Wand un muro de carga à hinggàdà Bäddlà ein hinkender Bettler un mendigo coixo
Existen manimenos verbos ta os que o participio present existe, pero se puet fer servir nomás cuan se fa servir ta expresar una cualidat d'o substantivo, por eixemplo dragàd (de levar):
Bavaro Alemán Aragonés a drågàde Wand eine tragende Wand un muro de carga à drågàde Kuah eine tragende Kuh una vaca prenyada à drågàdà Mewibaggà ein tragender Möbelpacker un hombre d'a mudanza que ye cargau
En iste zaguer caso drågàdà no ye una propiedat u cualidat de l'hombre, sino que fería referencia a l'actividat que fa en ixe inte, alavez l'uso ye incorrecto.
Bibliografía "Bairische Grammatik". Ludwig Merkle. Hugendubel. Múnich, 1975.
Categoría:Tiempos verbals en bavaro Bavaro