El Lepidium sativum denominar tamién mastuerzu anque se-y conoz tamién por lepidio, o col nome de berru hortolanu o de xardín. Ye una planta de pequeñu tamañu bien emplegada nes ensalaes. Alcuéntrase frecuentemente cerca de los caminos nes fontes y les veres de los ríos. Ye orixinaria d'Exiptu y Asia occidental. thumb|Vista de la planta Descripción Ye una planta añal, qu'algama un tamañu de 30-60 cm d'altor, erecta, ramificada, glabra, raramente pilosa. Fueyes inferiores pinnatisectas o lyrada-pinnaes, de 4-10 cm de llargu, 2.5 a 3.5 cm d'anchu, subsésiles; laas fueyes cimeres lliniares, sésiles. Les in florescencies en recímanos bien ramificadoa, con 20-30 flores, ebracteaes. Flores pequeñes, de 3 mm de diámetru, de color blancu o rosado; pedicelo 2-3 (-5) mm de llongura nel frutu. Sépalos los de 1.5 mm de llargu, 1 mm d'anchu, oblongo, obtusu. Pétalos de 3 mm de llargu, 1 mm d'anchu, estrechar de siguío, ápiz arrondáu. Los frutos son silicues de 4.5-6 mm de llargu, 3.5-5 mm d'anchu, llargamente elíptiques a suborbiculares, glabres, estrechamente alaes y con mozquetes nel vértiz con estilu curtiu incluyíu; granes de 3 mm de llargu, 1 mm d'anchu, de color marrón.
Culinariu Por cuenta del so arume fresco y verde suelse emplegar n'ensalaes, entemecíu con otres hortolices, cocináu en sopes como guarnición al natural y en platos de carnes y pexes a la parrilla.
Melecinal Les granes tienen una aición rubefaciente (activa la circulación sanguínea de la cara), cuenta con bien bones propiedaes como inductor del mambís (aperitivo). El berru tamién ye emplegáu como ingrediente en xarabes caseros y farmacéuticos pa tratar problemes respiratorios como'l catarru, asma, y hasta bronquitis, xunto al ayu.
Taxonomía Lepidium sativum describióse por Carlos Linneo y espublizóse en Species Plantarum 2: 643. 1753. Etimoloxía Lepidium: nome xenéricu que remanez del griegu, y significa "pequeña escama", en referencia al tamañu y forma de los frutos (silicues).
sativum: epítetu llatín que significa "cultivada"N'Epítetos Botánicos Sinonimia Arabis chinensis Rottler ex Wight Cardamon sativum (L.) Fourr. Crucifera nasturtium E.H.L.Krause Lepia sativa (L.) Desv. Lepidium hortense Forssk. Lepidium spinescens DC. Nasturtium crispum Medik. Nasturtium hortense Garsault Nasturtium sativum (L.) Moench Nasturtium spinescens (DC.) Kuntze Thlaspi nasturtium Bergeret ex Steud. Thlaspi sativum (L.) Crantz Thlaspidium sativum (L.) Spach Nome común
Ver tamién Terminoloxía descriptiva de les plantes Cronoloxía de la botánica Historia de la botánica Carauterístiques de les brasicacees
Referencies
Bibliografía Précis de Matière Médicale,Paris, RR; Moyse, M. . Tome III. Paris: Masson, 1971, páxs. 22-4. La Guía Incafo de les Plantes Útil y Venenosu de la Península Ibérica y Baleares, Rivera, D; Obón, C. . Madrid: Incafo, 1991, páxs. 61; 476. Farmacognosia,Trease, GUE; Evans, WCh. . Méxicu D.F.: Interamericana--MacGraw-Hill, 1991, p. 585.
Enllaces esternos
sativum Categoría:Plantes melecinales Categoría:Plantes acuátiques Categoría:Flora d'Exiptu Categoría:Plantes usaes en Ayurveda Categoría:Plantes descrites en 1753 Categoría:Plantes descrites por Linnaeus Categoría:TBSpecies