Хо́леваяНапісанне паводле БЭ, т.6 кіслата (3α, 7α, 12α-трыгідраксі-5β-халан-24-авая кіслата) — монакарбонавая трыаксікіслата з групы жоўцевых кіслот.Медицинская энциклопедия. .
Апісанне Холевая кіслата (C24H40O5), з’яўляецца прадуктам распаду глікахолевой і таўрахолевой кіслот; крышталізуецца са спірту, з адной часціцай крышталізацыйнага спірту, у выглядзе бясколерных бліскучых актаэдраў, якія лёгка ветрацца на паветры, амаль нерастваральных у вадзе і лёгка растваральных у спірце і эфіры.
Растворы холевой кіслаты і яе солей круцяць плоскасць палярызацыі направа. Холевая кіслата — аднаасноўная кіслата. Плавіцца пры 195 °C. Пры кіпячэнні з воцатным ангідрыдам утворыць двухвоцатны эфір.
Пры асцярожным акісленні хромавай кіслатой у воцатным растворы пераходзіць у дэгідрахолевую кіслату C24H34O5, якая плавіцца пры 231—232 °C. Пры акісленні азотнай кіслатой або хамелеонам утварае халанавую кіслату С24Н36О7 (плавіцца пры 285 °C), біліанавую кіслату С24Н34О8 (плавіцца пры 269 °C) і ізамерную з ёй ізабіліанавую. Пры акісленні хамелеонам у шчолачным растворы ўтварае цыліянавую кіслату С20Н30О10 (плавіцца пры 242 °C), а пры больш моцным акісленні пераходзіць у артафталевую кіслату С6Н4(СООН)2. З ёдам холевая кіслата ўтворыць, падобна крухмалу, сіняе злучэнне.Энциклопедический словарь Брокгауза и Ефрона. Статья «Холевая кислота».
Холевая кіслата ў капсулах (Cholbam) была ўхвалена для лячэння захворванняў, абумоўленых парушэннем сінтэзу жоўцевай кіслаты з-за дэфекту аднаго фермента або пераксісамальных парушэнняў (уключаючы захворванні, якія адносяцца да спектру парушэнняў Цэльвегера).CHOLBAM- cholic acid capsule (англ.). DailyMed. U. S. National Library of Medicine.
Роля ў фізіялогіі стрававання Холевая кіслата — адна з двух найважнейшых для чалавечага арганізма жоўцевых кіслот (другая — хенадэзоксіхолевая), якія адносяцца да так званых першасных жоўцевых кіслот, якія ўтвараюцца ў гепатацытах печані пры акісленні халестэрыну. Хуткасць сінтэзу холевай кіслаты ў дарослага чалавека ў норме прыкладна 200—300 мг / суткі. У жоўцевым пузыры холевая кіслата прысутнічае галоўным чынам у выглядзе кан’югатаў — парных злучэнняў з гліцынам і таўрынам. Пры кан’югаванні з гліцынам ўтвараюцца глікахолевая, а з таўрынам (дакладней, з прадуктам дэградацыі цыстэіну — папярэдніка таўрыну) — таўрахолевая кіслоты.
Катэгорыя:Жоўцевыя кіслоты